{"id":12238,"date":"2022-10-06T06:00:00","date_gmt":"2022-10-06T06:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/nexttechnology.io\/?p=12238"},"modified":"2022-10-10T14:01:36","modified_gmt":"2022-10-10T14:01:36","slug":"przyswajamy-ogromne-ilosci-informacji-z-ktorymi-nie-zawsze-sobie-radzimy-wywiad-z-krzysztofem-wojewodzicem-call-for-tech","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nexttechnology.io\/pl\/przyswajamy-ogromne-ilosci-informacji-z-ktorymi-nie-zawsze-sobie-radzimy-wywiad-z-krzysztofem-wojewodzicem-call-for-tech\/","title":{"rendered":"Przyswajamy ogromne ilo\u015bci informacji, z kt\u00f3rymi nie zawsze sobie radzimy &#8211; wywiad z Krzysztofem Wojewodzicem | Call for Tech"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"Przyswajamy ogromne ilo\u015bci informacji, z kt\u00f3rymi nie zawsze sobie radzimy \ud83d\udcf2 | Krzysztof Wojewodzic\" width=\"500\" height=\"281\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/RqOGpknwBgM?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Krzysztofie czy m\u00f3g\u0142by\u015b przedstawi\u0107 si\u0119 naszym s\u0142uchaczom i powiedzie\u0107, czym si\u0119 na co dzie\u0144 zajmujesz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>Cze\u015b\u0107 wszystkim, cze\u015b\u0107 s\u0142uchaczom. Cze\u015b\u0107 Dominiku, Piotrze. Krzysztof Wojewodzic, Prezes Escola S.A. Co ciekawego mog\u0119 doda\u0107 o sobie, \u017ce opr\u00f3cz bycia przedsi\u0119biorc\u0105 te\u017c jestem czynnym naukowcem. To znaczy jestem w trzech projektach zwi\u0105zanych g\u0142\u00f3wnie ze sztuczn\u0105 inteligencj\u0105, z przetwarzaniem maszynowym jestem zwi\u0105zany.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Super, dzi\u0119kujemy Ci za przedstawienie Escole kupi\u0142e\u015b od Rafa\u0142a Zaorskiego, gdy by\u0142 to 5 osobowy software house. Czy m\u00f3g\u0142by\u015b w kilku zdaniach powiedzie\u0107 jak do tego dosz\u0142o? Czym jest Escola i te\u017c jakie produkty wytwarzacie?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>To mi wyci\u0105gn\u0119li\u015bcie g\u0142\u0119bok\u0105 przesz\u0142o\u015b\u0107, bo teraz Rafa\u0142 ma swoje 5 minut, a s\u0142ysza\u0142em, widzia\u0142em w Internecie, \u017ce kilka milion\u00f3w uda\u0142o mu si\u0119 wyspekulowa\u0107 na gie\u0142dzie. Ale tak z Rafa\u0142em znamy si\u0119 z dekad\u0119 przynajmniej. I on po prostu do mnie zadzwoni\u0142 6 lat temu i powiedzia\u0142 &#8211; Krzysztof, mam tak\u0105 wspania\u0142\u0105 sp\u00f3\u0142k\u0119 dla ciebie &#8211; Escola. Mo\u017ce by\u015b chcia\u0142 kupi\u0107, bo ja bym si\u0119 chcia\u0142 skupi\u0107 na spekulowaniu. Na tych tam tradowaniu. Nie za bardzo wiedzia\u0142em jak\u0105 sp\u00f3\u0142k\u0105 wtedy jest Escola, bo faktycznie by\u0142 to 5 osobowy, niewielki software house, chocia\u017c z niez\u0142\u0105 histori\u0105 i niez\u0142ymi referencjami du\u017cych ubezpieczycieli- Banku Getin, wydawnictw takich jak PWN czy WSIP i g\u0142\u00f3wnym powodem zakupu by\u0142a w\u0142a\u015bnie ta ch\u0119\u0107 zdobycia tych referencji, jakie Escola mia\u0142a w swojej dyspozycji warto\u015b\u0107 intelektualn\u0105 w postaci platformy e-learningowej. I faktycznie Rafa\u0142 skutecznie r\u00f3\u017cnym instytucjom finansowym j\u0105 sprzedawa\u0142. R\u00f3wnie\u017c kancelariom prawnym, ubezpieczycielom. Ca\u0142a Vienna Insurance Group by\u0142a naszym klientem. I pomy\u015bla\u0142em, \u017ce to ca\u0142kiem niez\u0142y pomys\u0142, \u017ceby wr\u00f3ci\u0107 do biznesu.<\/p><p>Ja w\u00f3wczas pracowa\u0142em na uczelni. No i historia jest taka, \u017ce kupi\u0142em Escole od Rafa\u0142a i poszed\u0142em po\u017cegna\u0107 si\u0119 z moim \u00f3wczesnym szefem rektorem uczelni, Profesorem Witoldem Or\u0142owskim, do\u015b\u0107 znanym ekonomist\u0105. I on by\u0142 moim pierwszym inwestorem. tzn. powiedzia\u0142em mu, \u017ce b\u0119d\u0119 zak\u0142ada\u0142 tak\u0105 firm\u0119, \u017ce b\u0119dziemy robi\u0107 tak\u0105 ma\u0142\u0105 kampani\u0119 crowdfundingow\u0105, b\u0119dziemy zbiera\u0107 400 tysi\u0119cy z\u0142otych i on w\u0142o\u017cy\u0142 100 tysi\u0119cy z\u0142otych pierwsze i do dzisiaj jest szefem naszej rady nadzorczej i inwestorem. Jeszcze dokupi\u0142 troch\u0119 akcji w kolejnych rundach. Tak\u017ce te dwie historie biznesowa i naukowa si\u0119 do\u015b\u0107 mocno przenikaj\u0105 w moim \u017cyciu.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Zak\u0142adam, \u017ce nie \u017ca\u0142ujesz, tym bardziej, \u017ce od tego czasu firma uros\u0142a od 5 do ponad 100 os\u00f3b. Jest jedn\u0105 z najszybciej rozwijaj\u0105cych si\u0119 firm IT w Polsce. Na ile do tego wzrostu przyczyni\u0142a si\u0119 akwizycja, czyli przejmowanie innych firm, a na ile by\u0142 to wzrost organiczny?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>To jest dobre pytanie. Ja bym powiedzia\u0142, \u017ce p\u00f3\u0142 na p\u00f3\u0142. To znaczy wi\u0119kszo\u015b\u0107 faktycznie os\u00f3b zatrudnili\u015bmy do Escoli, a mo\u017ce mniejszo\u015b\u0107, mo\u017ce w podziale 60 zatrudnili\u015bmy do Escoli, a oko\u0142o 40 os\u00f3b do\u0142\u0105czy\u0142o do Escoli drog\u0105 akwizycji. Natomiast ja uwa\u017cam, \u017ce dla nas jako Escoli, ta droga akwizycji to by\u0142o co\u015b wspania\u0142ego, dlatego \u017ce zyskali\u015bmy nie tylko fajny, zmotywowany zesp\u00f3\u0142, zyskali\u015bmy klient\u00f3w, zyskali\u015bmy referencje i to otworzy\u0142o nam zagraniczn\u0105 sprzeda\u017c, np. jak po\u0142\u0105czyli\u015bmy si\u0119 z firm\u0105 Qunabu z Gda\u0144ska to oni bardzo du\u017co robili kontrakt\u00f3w w Norwegii, troch\u0119 w Anglii, W\u0142a\u015bciwie nie robili w og\u00f3le polskich kontrakt\u00f3w. I co wi\u0119cej Monika, wsp\u00f3\u0142w\u0142a\u015bcicielka zosta\u0142a nasz\u0105 szefow\u0105 projekt\u00f3w, a Mateusz zosta\u0142 naszym CTO i do dzisiaj taka sytuacja jest.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Chcia\u0142bym Ci\u0119 podpyta\u0107 jeszcze o ten wzrost czy rozw\u00f3j tego zespo\u0142u i o rekrutacj\u0119. Na co Twoim zdaniem poza zarobkami i mo\u017cliwo\u015bciami pracy zdalnej programi\u015bci najcz\u0119\u015bciej zwracaj\u0105 uwag\u0119 przy zmianie pracy? Czy presti\u017c firmy okre\u015blona np. wygranymi nagrodami bran\u017cowymi jak Mobile Trends Awards ma tu jakie\u015b znaczenie?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>Wiesz co, najlepiej by trzeba by\u0142o zapyta\u0107 samych programist\u00f3w, naszych pracownik\u00f3w na co zwracali uwag\u0119. Ja mog\u0119 powiedzie\u0107 o kilku takich ods\u0142uchach, kt\u00f3re mia\u0142em, bo wiem, \u017ce na pewno kilka os\u00f3b do\u0142\u0105czy\u0142o do nas ze wzgl\u0119du na podcast, kt\u00f3ry prowadz\u0119. Prowadz\u0119 taki podcast bran\u017cowy. Escola Mobile, kt\u00f3ra koncentruje si\u0119 wok\u00f3\u0142 technologii mobilnych, ale te\u017c styku biznesu i IT i kilku naszych pracownik\u00f3w. To s\u0105 osoby, kt\u00f3re s\u0105 naszymi s\u0142uchaczami i uwa\u017cali, \u017ce to jest warto\u015bciowa wiedza, \u017ce ta firma w\u0142a\u015bnie tym si\u0119 wyr\u00f3\u017cnia, \u017ce si\u0119 dzieli wiedz\u0105, bo to jest element naszej filozofii, naszego DNA. Ja uwa\u017cam, \u017ce je\u017celi ja Tobie daj\u0119 wiedz\u0119, wam teraz daj\u0119 wiedz\u0119, wy mi dajecie wiedz\u0119, wymieniamy si\u0119 ni\u0105 mi\u0119dzy sob\u0105, to nikt z nas nie traci. Ka\u017cdy zyskuje.<\/p><p>Przeciwnie do tego, je\u015bli Ty masz komputer i mi dasz komputer, no to ju\u017c komputera nie masz. Nie da si\u0119 go cudownie rozmno\u017cy\u0107. Je\u017celi Ty masz samoch\u00f3d, a ja nie mam i mi dasz samoch\u00f3d, to ja mam samoch\u00f3d, a ty ju\u017c nie masz. Natomiast z wiedz\u0105 jest tak, \u017ce je\u017celi ty mi przeka\u017cesz okre\u015blon\u0105 wiedz\u0119, to by\u0107 mo\u017ce Ty nawet nadbudujesz swoj\u0105 wiedz\u0119, bo przekazuj\u0105c mi j\u0105 co\u015b jeszcze przemy\u015blisz, uzupe\u0142nisz ustrukturyzujesz. I to jest ta magia, kt\u00f3ra sprawia, \u017ce w\u0142a\u015bnie ta nasza bran\u017ca informatyczna si\u0119 tak rozwija. Mamy r\u00f3\u017cne oprogramowania open-source, mamy r\u00f3\u017cne biblioteki. B\u0119d\u0119 potem m\u00f3wi\u0142 o tym w technologiach mobilnych, \u017ce Apple od Google bardzo mocno \u015bci\u0105ga. Oczywi\u015bcie robi to m\u0105drze, bez \u0142amania praw autorskich, ale to sprawia, \u017ce ta wiedza nasza informatyczna niezwykle szybko ro\u015bnie.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>W jednym z wywiad\u00f3w wspomina\u0142e\u015b, \u017ce najwa\u017cniejszy dla Ciebie jest zesp\u00f3\u0142 i chcia\u0142bym podpyta\u0107 w jaki spos\u00f3b inwestujesz w dobr\u0105 atmosfer\u0119?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>Ja tak zaobserwowa\u0142em, \u017ce tacy bardzo dobrze managerowie, kt\u00f3rych ja obserwuj\u0119 i szanuj\u0119, zawsze m\u00f3wi\u0105 zesp\u00f3\u0142 i zesp\u00f3\u0142. I z czasem si\u0119 przekona\u0142em, \u017ce faktycznie tak jest, \u017ce to zesp\u00f3\u0142 ci\u0105gnie firm\u0119. To s\u0105 dwie rzeczy, \u017ceby zesp\u00f3\u0142 mie\u0107 i budowa\u0107. To jest w\u0142a\u015bnie pierwsza rzecz. To dobrze go dobiera\u0107 i to jest bardzo z\u0142o\u017cony proces. Na pewno s\u0105 \u015bwietni, \u015bwietni rekruterzy, kt\u00f3rych mo\u017cna przepyta\u0107, w jaki spos\u00f3b znale\u017a\u0107 tego idealnego pracownika czy programist\u0119, czy project managera, czy UX designera. Moim zdaniem to na co warto patrze\u0107 to na to jak nam si\u0119 rozmawia. Bo je\u017celi czujemy, \u017ce na pocz\u0105tku nie ma chemii, to prawdopodobnie dalej jej nie b\u0119dzie. Troch\u0119 tak jak si\u0119 z kim\u015b wi\u0105\u017cemy prywatnie, z narzeczon\u0105 czy z dziewczyn\u0105, czy z ch\u0142opakiem. Je\u017celi na pocz\u0105tku nie idzie, to potem raczej te\u017c nie b\u0119dzie sz\u0142o. Zazwyczaj na pocz\u0105tku jest \u015bwietna chemia i ona troszeczk\u0119 si\u0119 pogarsza i trzeba dba\u0107 o t\u0105 relacj\u0119 w d\u0142ugim okresie. I podobnie jest z pracownikami. Tzn. Je\u017celi na pocz\u0105tku nie ma chemii no to raczej ona ju\u017c nie b\u0119dzie du\u017co lepsza, wi\u0119c trzeba na to patrze\u0107 i zwraca\u0107 uwag\u0119 na to, je\u017celi s\u0105 jakie\u015b sygna\u0142y ostrzegawcze. Ja to m\u00f3wi\u0119 z w\u0142asnych b\u0142\u0119d\u00f3w, bo par\u0119 razy zdarzy\u0142o mi si\u0119 zignorowa\u0107 takie sygna\u0142y, m\u00f3wi\u0105c przecie\u017c ta osoba ma tak doskona\u0142e kompetencje, tak doskona\u0142e CV i potem po trzech do sze\u015bciu miesi\u0119cy musieli\u015bmy w wielkich b\u00f3lach si\u0119 rozstawa\u0107. Poniewa\u017c si\u0119 nie lubili\u015bmy, nie polubili\u015bmy si\u0119. Nie m\u00f3wi\u0119, \u017ce to by\u0142a z\u0142a osoba, ale po prostu my nie polubili\u015bmy si\u0119 wzajemnie. I my mamy tak\u0105 zasad\u0119, \u017ce nie pracujemy z lud\u017ami, kt\u00f3rych nie lubimy. Je\u017celi kto\u015b bardzo zatruwa atmosfer\u0119, nie powinien mie\u0107 miejsca w naszej firmie.<\/p><p>Oczywi\u015bcie konflikty si\u0119 zdarzaj\u0105. To nie jest tak, \u017ce wsz\u0119dzie tylko rosn\u0105 kwiatki na \u0142\u0105ce Escoli i biegaj\u0105 po niej jednoro\u017cce i wszyscy s\u0105 dla siebie mili. S\u0105 trudne sytuacje, trzeba rozwi\u0105zywa\u0107 konflikty, s\u0105 problemy wewn\u0119trzne, problemy z klientami, problemy na stykach dzia\u0142\u00f3w. Natomiast to jest bardzo wa\u017cne, jakie mamy do tego podej\u015bcie. Czy kto\u015b np. przyjmuje krytyk\u0119? Je\u017celi komu\u015b m\u00f3wi\u0119 no s\u0142uchaj, no tu mnie zawiod\u0142e\u015b, bo nie mog\u0142em dostarczy\u0107 tego ze wzgl\u0119du na zaistnia\u0142\u0105 sytuacj\u0119, kt\u00f3r\u0105 spowodowa\u0142e\u015b i kto\u015b zupe\u0142nie pr\u00f3buje zwali\u0107 na jeszcze kogo\u015b innego albo nie przyjmuje tej krytyki, no to to jest bardzo z\u0142y znak. Tak jak m\u00f3wi\u0119, podobnie jak w zwi\u0105zku, wi\u0119c uwa\u017cam, \u017ce ten dob\u00f3r os\u00f3b jest bardzo wa\u017cny, aczkolwiek chc\u0119 zaznaczy\u0107, \u017ce jestem troch\u0119 tutaj osob\u0105, kt\u00f3ra dementuje znaczenie umiej\u0119tno\u015bci mi\u0119kkich, \u017ce one s\u0105 rzekomo najwa\u017cniejsze. Takie has\u0142o wsz\u0119dzie mo\u017cna znale\u017a\u0107, najwa\u017cniejsze s\u0105 umiej\u0119tno\u015bci mi\u0119kkie. No, gdyby tak by\u0142o, to ja ko\u0144czy\u0142em pedagogik\u0119 i to moje kole\u017canki z pedagogiki by\u0142yby najlepiej op\u0142acanymi pracownikami na rynku, a nie programi\u015bci. A jest przeciwnie. Te umiej\u0119tno\u015bci mi\u0119kkie ludzie czasem rozumiej\u0105 jako tylko empati\u0119, takie umiej\u0119tno\u015bci wyczucia drugiej osoby, wsp\u00f3\u0142czucia. A to jest du\u017co szersza gama cech. I do takich cech zalicza si\u0119 np. wytrwa\u0142o\u015b\u0107, kt\u00f3ra jest niezb\u0119dna w zawodzie programisty.<\/p><p>Je\u017celi chcesz znale\u017a\u0107 odpowied\u017a. Jakie\u015b pytania na rozwi\u0105zanie jakiego\u015b algorytmu. Musisz by\u0107 niezwykle wytrwa\u0142y i si\u0119 nie poddawa\u0107. Tak\u0105 umiej\u0119tno\u015bci\u0105 jest zdolno\u015b\u0107 uczenia si\u0119. Je\u017celi pojawia si\u0119 nowa technologia, pojawia si\u0119 Eric Swift. SwiftUI w iOS. Musisz wiedzie\u0107, jak si\u0119 tego nauczy\u0107 i cierpliwie si\u0119 w tym doskonali\u0107. A za 2 lata znowu b\u0119dzie kolejna technologia i musisz si\u0119 jej nauczy\u0107. I to te\u017c jest gama umiej\u0119tno\u015bci mi\u0119kkich, a nie tylko w\u0142a\u015bnie empatia. Wi\u0119c tutaj troch\u0119 jest to mylnie rozumiane. To si\u0119 jeszcze bierze z lat 90, kiedy ludzie ko\u0144czyli r\u00f3\u017cne studia managerskie i m\u00f3wi\u0142o si\u0119 o tym, \u017ce w Polsce potrzeba umiej\u0119tno\u015bci mi\u0119kkich, bo faktycznie wielu szef\u00f3w mia\u0142o takie nalecia\u0142o\u015bci z komunizmu, \u017ce trzeba rozkazywa\u0107, by\u0107 stanowczym i autorytarnym. I pojawia\u0142o si\u0119 demokratyczne zarz\u0105dzanie bardziej i m\u00f3wienie o mi\u0119kkich umiej\u0119tno\u015bciach. Ale jak dla mnie to ju\u017c jest wiedza powszechna. Chyba wszyscy ju\u017c wiedz\u0105, \u017ce na pracownik\u00f3w si\u0119 nie krzyczy. Chyba wszyscy wiedz\u0105, \u017ce trzeba swoje decyzje konsultowa\u0107. I nie ma co powtarza\u0107 tych frazes\u00f3w o umiej\u0119tno\u015bciach mi\u0119kkich, w\u0105sko rozumianych jako empatii i niewy\u0142\u0105cznie autorytarnym stylu zarz\u0105dzania. Mam nadziej\u0119, \u017ce ta wiedza jest ju\u017c powszechna albo przynajmniej coraz powszechniejsza.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Ostatnio s\u0142yszymy, \u017ce jest powszechna, ale cz\u0119sto si\u0119 zdarza, \u017ce umiej\u0119tno\u015bci, te kompetencje mi\u0119kkie s\u0105 odbierane, \u017ce to jest taka ekstrawertyczno\u015b\u0107, \u017ce jak kto\u015b du\u017co m\u00f3wi, \u0142atwo si\u0119 komunikuje to ju\u017c jest to. To nie do ko\u0144ca jest prawda.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>Tu masz racj\u0119. Wiele moich nieudanych rekrutacji, bo mia\u0142em te\u017c wiele nieudanych rekrutacji, czy w Escoli, czy we wcze\u015bniejszych firmach to w\u0142a\u015bnie by\u0142y osoby, kt\u00f3re \u015bwietnie wypad\u0142y na rozmowie. Bo tak jak powiedzia\u0142e\u015b Piotrze, mia\u0142y dobre gadane, no ale potem okazuje si\u0119, \u017ce trzeba przez ca\u0142y dzie\u0144 przeanalizowa\u0107 jakie\u015b skomplikowane dane i te osoby nie by\u0142y w stanie tego zrobi\u0107. Mia\u0142y wielk\u0105 ochot\u0119 i potrzeb\u0119 rozmowy. Co wi\u0119cej, cz\u0119sto przeszkadza\u0142y innym w robieniu bardzo wa\u017cnej analizy danych. Warto o tym pami\u0119ta\u0107. Ja kiedy\u015b zatrudnia\u0142em sam. Na samym pocz\u0105tku Escoli w\u0142a\u015bnie stworzyli\u015bmy tak\u0105 zasad\u0119, \u017ce zawsze musz\u0105 by\u0107 co najmniej dwie osoby na rozmowie i \u017ce powinny by\u0107 co najmniej dwie rozmowy &#8211; z inn\u0105 osob\u0105 ta druga rozmowa. Czyli nie mo\u017ce by\u0107 to ten sam zbi\u00f3r os\u00f3b, \u017ceby unikn\u0105\u0107 jakiego\u015b takiego efektu halo, takiego efektu zachwytu dan\u0105 osob\u0105. Ja swego czasu aktywnie uprawia\u0142em triathlon. I nawet teraz prowadz\u0119 rekrutacje na CFO na dyrektora finansowego i kandydat widocznie to wyczu\u0142, albo to przypadkowo tak si\u0119 z\u0142o\u017cy\u0142o i od razu zacz\u0105\u0142 ze mn\u0105 rozmawia\u0107 du\u017co o triathlonie. No i my ju\u017c jeste\u015bmy \u015bwietnymi kolegami. Ju\u017c nie ma znaczenia czy on tam umie te tabelki czy nie. No ale jeste\u015bmy obaj triatlonistami no to na pewno b\u0119dzie \u015bwietny kandydat. Tylko, \u017ce akurat osoby dwie, kt\u00f3re by\u0142y ze mn\u0105 nie zajmuj\u0105 si\u0119 i nie interesuj\u0105 si\u0119 triathlonem i mia\u0142y inn\u0105 opini\u0119 o tej osobie. I ja wtedy tak otrze\u017awia\u0142em. Nie no, faktycznie. Nie szukamy triathlonisty amatora, tylko szukamy dyrektora finansowego. Wi\u0119c chodzi o takie sytuacje.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>A powiedz mi jeszcze, bo wspomnia\u0142e\u015b, \u017ce wa\u017cna jest te\u017c ta wytrwa\u0142o\u015b\u0107 i umiej\u0119tno\u015b\u0107, ch\u0119\u0107 nauki nowych rzeczy. Czy masz jaki\u015b spos\u00f3b na to, \u017ceby takie osoby, takie kompetencje w ludziach sprawdza\u0107? Gdzie takie osoby pozyska\u0107?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>Wiesz co tak. Jest taki zestaw pyta\u0144, kt\u00f3re zadaj\u0119, ale czasem to wida\u0107 z przebiegu rozmowy czy przebiegu kariery danej osoby. Dopiero niedawno zatrudni\u0142em takiego programist\u0119, w\u0142a\u015bnie iOS, kt\u00f3ry chyba nie by\u0142 nawet z wykszta\u0142cenia stricte informatykiem, tylko ko\u0144czy\u0142 jak\u0105\u015b elektronik\u0119 czy inne in\u017cynieryjny kierunek. I on przez ostatnie 3 lata wstawa\u0142 o 5 rano, wliczaj\u0105c w to okres, kiedy mia\u0142 ma\u0142e dziecko i przez pierwsze dwie godziny dnia uczy\u0142 si\u0119 iOS. No to ja nie musz\u0119 go pyta\u0107, czy on jest zmotywowany, \u017ceby si\u0119 rozwija\u0107, bo on to pokaza\u0142 przez ostatnie trzy lata, dzie\u0144 w dzie\u0144 wstawa\u0142. I mimo \u017ce na papierze on by\u0142 relatywnie ma\u0142o do\u015bwiadczony, mia\u0142 trzy lata do\u015bwiadczenia, to wrzucili\u015bmy go w do\u015b\u0107 z\u0142o\u017cony projekt i on sobie tam \u015bwietnie radzi. I to nie jest przypadek. Jest bardzo chwalony przez naszego szefa. Akurat dzia\u0142u iOS, \u017ce wida\u0107 w nim determinacj\u0119 do rozwi\u0105zywania tych trudnych problem\u00f3w, umiej\u0119tno\u015b\u0107 poszukiwania.<\/p><p>Wi\u0119c oczywi\u015bcie masz racj\u0119 tutaj, Dominik, \u017ce to nie s\u0105 pytania, kt\u00f3re zada\u0107, czy masz determinacj\u0119? Ka\u017cdy powie: &#8222;Tak mam&#8221;. Czy jeste\u015b wytrwa\u0142y? &#8222;Oczywi\u015bcie, \u017ce jestem wytrwa\u0142y&#8221;. Ale zadaj\u0105c jakie\u015b konkretne pytania o systematyczno\u015b\u0107 nauki, o systematyczno\u015b\u0107 wykonywania pewnych zada\u0144, od razu widzisz, czy kto\u015b ma t\u0105 determinacj\u0119. Inny przyk\u0142ad to nasza szefowa sprzeda\u017cy. Ona od 1500 dni, czyli prawie 3 lata, 5 lat przepraszam, prawie 5 lat. Codziennie uczy si\u0119 kilku j\u0119zyk\u00f3w obcych i m\u00f3wi p\u0142ynnie po w\u0142osku, po niemiecku, po rosyjsku, no nie m\u00f3wi\u0105c oczywi\u015bcie o angielskim. I to si\u0119 nie wzi\u0119\u0142o z przypadku. To wzi\u0119\u0142o si\u0119 z ogromnej determinacji, a jest po chi\u0144sku m\u00f3wi. Oczywi\u015bcie nie p\u0142ynnie, ale rozumie podstawy chi\u0144skiego. To nie wzi\u0119\u0142o si\u0119 z przypadku, tylko z ogromnej konsekwencji. I teraz jak ja musz\u0119 komu\u015b zleci\u0107, \u017ceby systematycznie uzupe\u0142nia\u0142 system CRM, \u017ceby systematycznie robi\u0142 kampanie czy mailingowe, czy jakie\u015b inne, to \u015bmiem domniemywa\u0107, \u017ce jest korelacja mi\u0119dzy systematyczn\u0105 5 letni\u0105 codzienn\u0105 nauk\u0105 j\u0119zyk\u00f3w obcych, a tym, \u017ce kto\u015b systematycznie b\u0119dzie pozyskiwa\u0142 klient\u00f3w dla firmy.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Chcia\u0142bym Ci\u0119 jeszcze podpyta\u0107 o obecn\u0105 sytuacj\u0119 na rynku. Rol\u0119 CEO Escoli zaj\u0105\u0142e\u015b w 2017 roku, czy patrz\u0105c na to co si\u0119 obecnie dzieje na rynku wytwarzania oprogramowania, my\u015blisz, \u017ce kupuj\u0105c firm\u0119 dzisiaj by\u0142oby Ci \u0142atwiej czy trudniej j\u0105 rozwija\u0107?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>My\u015bl\u0119, \u017ce trudniej, dlatego, \u017ce &#8211; mo\u017ce odpowiem &#8211; bo to s\u0105 dwa pytania w jednym. Pierwsze to, jak zmieni\u0142 si\u0119 rynek od 2017 do 2022. Po pierwsze rynek by\u0142, jest i b\u0119dzie coraz bardziej konkurencyjny. To znaczy wytwarzanie oprogramowania w Polsce jest takim naszym wyznacznikiem i jak si\u0119gniemy jeszcze w dalsz\u0105 histori\u0119, to Profesor Janusz Filipiak, za\u0142o\u017cyciel Comarchu, m\u00f3wi\u0142, \u017ce jego przewag\u0105 konkurencyjn\u0105 w latach 90-2000, jak zak\u0142ada\u0142 firm\u0119, by\u0142o to, \u017ce mia\u0142 \u015bwietnych in\u017cynier\u00f3w programist\u00f3w za 150 euro za dzie\u0144. I to by\u0142a niezwyk\u0142a przewaga konkurencyjna, \u017ce m\u00f3g\u0142. Przepraszam, 150 euro za miesi\u0105c im p\u0142aci\u0142.<\/p><p>Czy on u\u017cywa\u0142 jakiego\u015b takiego okre\u015blenia, \u017ce to by\u0142o po prostu bezkonkurencyjnie tanie, a to byli \u015bwietni in\u017cynierowie. Jestem w stanie sobie wyobrazi\u0107, dwadzie\u015bcia par\u0119 lat temu przed inflacj\u0105 to jest realistyczne i te\u017c nie by\u0142o wtedy takiej mody na wysokie zarobki, na wysokie zarobki w IT. W tej chwili nadal Polska ma troch\u0119 ta\u0144szych in\u017cynier\u00f3w, informatyk\u00f3w ni\u017c Hiszpania czy Niemcy czy Szwecja, ale to ju\u017c jest troch\u0119 to mo\u017ce by\u0107, zale\u017cnie czy to jest Hiszpania, czy to jest Szwecja, to b\u0119dzie od 10 do 40% i ta r\u00f3\u017cnica sprawia, \u017ce te firmy zagraniczne, szczeg\u00f3lnie po pandemii, zacz\u0119\u0142y otwiera\u0107 bezpo\u015brednio tu swoje przedstawicielstwa, jak firma Nike outsource\u2019uje programist\u00f3w w Gda\u0144sku czy Capgemini, wielki taki moloch IT, wielki software house ma biura ju\u017c chyba w wi\u0119kszo\u015bci miast du\u017cych w Polsce, czy Intel w Gda\u0144sku zatrudnia bodaj\u017ce dwa tysi\u0105ce in\u017cynier\u00f3w, ale te\u017c mniejsze firmy i start-upy, zamiast korzysta\u0107 z po\u015brednictwa software house&#8217;\u00f3w, takich jak Escola, zacz\u0119\u0142y zatrudnia\u0107 bezpo\u015brednio in\u017cynier\u00f3w. Czyli je\u015bli cena godziny programisty Escoli to jest 60 euro, czyli przy 160 godzinach 6400 euro, to mo\u017cna zap\u0142aci\u0107 zamiast tego 4000 euro i zatrudni\u0107 kogo\u015b bezpo\u015brednio.<\/p><p>Oczywi\u015bcie to nie daje nam jakiej\u015b takiej transferowalno\u015bci i musz\u0105 wiedzie\u0107 wtedy, jak dzia\u0142a polski rynek, przeprowadzi\u0107 do\u015b\u0107 z\u0142o\u017con\u0105 rekrutacj\u0119. Wi\u0119c nadal ch\u0119tnie korzystaj\u0105 software house&#8217;\u00f3w zagraniczni klienci, ale je\u017celi chc\u0105 zbudowa\u0107 jaki\u015b zesp\u00f3\u0142 i maj\u0105 kompetencje rekrutacyjne, to cz\u0119sto wol\u0105 zatrudnia\u0107 bezpo\u015brednio tak\u0105 osob\u0119, redukuj\u0105c swoje mar\u017ce. I to jest te\u017c pewne novum w obecnej sytuacji, czyli \u017ce zagraniczne firmy, czy ameryka\u0144skie, niemieckie, szwedzkie nauczy\u0142y si\u0119 ju\u017c rekrutowa\u0107 w Polsce. Wiedz\u0105, czym jest portal NoFluffJobs czy JustJoinIT, jak tam umie\u015bci\u0107 og\u0142oszenie, przeprowadzi\u0107 rekrutacj\u0119, jest wszystko zdalne, nie musz\u0105 mie\u0107 biur. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 tych programist\u00f3w wystawia faktur\u0119 i o ile nie chcieliby w przypadku dw\u00f3ch, trzech os\u00f3b mie\u0107 umowy o prac\u0119 i tych wszystkich z\u0142o\u017conych rzeczy, to w przypadku wystawiania faktur jest to relatywnie \u0142atwe. I to jest wydaje mi si\u0119 co\u015b, co wp\u0142ywa na konkurencyjno\u015b\u0107 w tej chwili w bran\u017cy IT, wytwarzania oprogramowania na zlecenie.<\/p><p>Druga rzecz, kt\u00f3ra si\u0119 zmieni\u0142a na plus, to sta\u0142y dop\u0142yw tych in\u017cynier\u00f3w. To znaczy jest ogromna konkurencja, niemniej jest mas\u0119 szk\u00f3\u0142 programowania, bootcamp&#8217;\u00f3w i r\u00f3\u017cnych kurs\u00f3w, gdzie mo\u017cna si\u0119 faktycznie nauczy\u0107 programowa\u0107. I wydaje mi si\u0119, \u017ce Polakom dalej bardzo zale\u017cy na wykszta\u0142ceniu, na edukacji, na lepszej pracy. Por\u00f3wnuj\u0105c bardziej ni\u017c Hiszpanom czy Niemcom, gdzie ta osoba p\u00f3jdzie pracowa\u0107 do Starbucksa czy do McDonalda, czy gdzie\u015b tam jeszcze indziej i te\u017c zarobi przyzwoite pieni\u0105dze daj\u0105ce godziwe \u017cycie. U nas tak nie jest, wi\u0119c trzeba robi\u0107 co\u015b wi\u0119cej. I wreszcie jest jeszcze jedna pozytywna rzecz dla nas, to jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 budowania startup\u00f3w w Polsce. Wcze\u015bniej by\u0142o bardzo trudno o kapita\u0142 i naprawd\u0119 mamy ma\u0142o przyk\u0142ad\u00f3w tych unicorn\u00f3w, tych jednoro\u017cc\u00f3w, \u015bwietnych venture capital w Polsce. Za\u0142o\u017cyciele Onetu, jak Piotrek Wilam czy Marek Kapturkiewicz, po prostu zacz\u0119li tworzy\u0107 fundusze, \u017ceby je skalowa\u0107 na zagraniczne rynki. I to jest co\u015b wspania\u0142ego, \u017ce w tej chwili ju\u017c mo\u017cesz za\u0142o\u017cy\u0107 wybitny startup w Polsce. On oczywi\u015bcie bardzo szybko zostanie kapita\u0142owo eksportowane do Stan\u00f3w, ale jeste\u015b w stanie go rozwin\u0105\u0107 na spektakularn\u0105 skal\u0119. Takim przyk\u0142adem jest firma Booksy, kt\u00f3ra zatrudnia 1000 os\u00f3b. Jeszcze nie tak dawno temu tak\u0105 firm\u0105 by\u0142o LiveChat. Ja si\u0119 wychowa\u0142em akurat ulic\u0119 obok tej dzielnicy, gdzie LiveChat zaczyna\u0142. Ja pami\u0119tam, \u017ce jako gimnazjalista troch\u0119 si\u0119 czy w liceum troch\u0119 si\u0119 \u015bmiali\u015bmy. Co to za firma? W gara\u017cu siedz\u0105 jakie\u015b i robi\u0105 czat na stronie no, ale potem z\u0142apali kontakt z Microsoftem, ju\u017c z tego gara\u017cu si\u0119 wyprowadzili z dzielnicy no i troch\u0119 lepiej im posz\u0142o ni\u017c to wydawa\u0142o si\u0119. No i te osoby s\u0105 w stanie inwestowa\u0107 ten kapita\u0142 i pokazywa\u0107 te\u017c drog\u0119, w jaki spos\u00f3b to zrobi\u0107. Co wi\u0119cej, w og\u00f3le w biznesie, a szczeg\u00f3lnie w Dolinie Krzemowej, bardzo wa\u017cna jest te\u017c wiarygodno\u015b\u0107 tego za\u0142o\u017cyciela czy tego, kto ich rekomenduje. Wi\u0119c je\u017celi rekomenduje Ci\u0119 za\u0142o\u017cyciel LiveChatu, Onetu czy innych fenomenalnych biznes\u00f3w internetowych, to znaczy, \u017ce co\u015b jest w Twoim biznesie. Czyli to dzia\u0142a w dwie strony. Z jednej strony umie ci\u0119 pokierowa\u0107, a z drugiej strony znale\u017a\u0107 odpowiednich ludzi, kt\u00f3rzy zainwestuj\u0105 w Tw\u00f3j biznes. Wi\u0119c uwa\u017cam, \u017ce jest to dobry czas dla startup\u00f3w. Je\u017celi kto\u015b ma naprawd\u0119 pomys\u0142 globalny, ale te\u017c i lokalny, je\u017celi on ma odpowiednio du\u017cy rynek, to jest w stanie na niego pozyska\u0107 finansowanie i go rozwija\u0107, mie\u0107 dobry mentoring. Tak\u017ce uwa\u017cam, \u017ce jest coraz wi\u0119ksza konkurencyjno\u015b\u0107, ale te\u017c mo\u017cliwo\u015bci nadal jest bardzo, bardzo du\u017co.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Sporo wspominasz o zagranicy, a w\u0142a\u015bnie w Escola, poza tym, \u017ce macie klient\u00f3w w Polsce, to te\u017c tworzycie produkty dla firm z zagranicy. Co Twoim zdaniem zach\u0119ca te firmy do wchodzenia we wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z polsk\u0105 firm\u0105? Poza tym, \u017ce jest troszeczk\u0119 taniej?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>Tak, ale co jest jeszcze istotne? Escola jest tak\u0105 firm\u0105, kt\u00f3ra znana jest z aplikacji mobilnych, cho\u0107by mieli\u015bmy sami nagrody Mobile Trends Awards, a teraz w\u0142a\u015bciwie wr\u0119czamy, bo kupili\u015bmy prawa do tej gali na pocz\u0105tku tego roku. I jeste\u015bmy na pewno jedn\u0105 z topowych firm, kt\u00f3re tworz\u0105 aplikacje mobilne w Polsce. Jest jeszcze kilka bardzo dobrych firm, z kt\u00f3rymi spotykamy si\u0119 w fina\u0142ach przetarg\u00f3w, jak jest jaka\u015b du\u017ca aplikacja do zrobienia. Natomiast Escola ma te\u017c swoj\u0105 specjalizacj\u0119. My bardzo dobrzy jeste\u015bmy w aplikacjach edukacyjnych i mobilne i webowe. Jak sama nazwa wskazuje Escola z portugalskiego znaczy &#8222;szko\u0142a&#8221;. I kiedy stajemy ju\u017c do przetarg\u00f3w np. na zrobienie aplikacji mobilnej czy mobilno-webowej dla edukacji, to tak naprawd\u0119 na \u015bwiecie jest mo\u017ce 100 firm, kt\u00f3re to umiej\u0105 dobrze robi\u0107 i naprawd\u0119 zrobi\u0142y tego troch\u0119, wi\u0119c ju\u017c jeste\u015bmy naprawd\u0119 w takiej czo\u0142\u00f3wce \u015bwiatowej. Nie ma rankingu najlepszych firm tworz\u0105cych aplikacje mobilne dla edukacji, ale gdyby istnia\u0142, jestem pewien, \u017ce Escola by\u0142aby w nim bardzo wysoko. My\u015bl\u0119, \u017ce nawet mog\u0142aby by\u0107 w TOP10 na \u015bwiecie, dlatego, \u017ce zrobili\u015bmy kilkana\u015bcie aplikacji dla uczelni. Integrujemy si\u0119 praktycznie z ka\u017cdym API tutaj polskich system\u00f3w uczelnianych czy USOS, czy Uczelnia 11 czy wszelkimi innymi. Wiemy jak te systemy dzia\u0142aj\u0105. Umiemy si\u0119 zintegrowa\u0107 te\u017c z r\u00f3\u017cnymi systemami e-learningowymi, du\u017cymi, mniejszymi, cho\u0107by jak taki Black Bolt czy Team. Teraz robimy tak\u0105 du\u017c\u0105 integracj\u0119 z wtyczkami r\u00f3\u017cnymi. To jest jaka\u015b wiedza, kt\u00f3r\u0105 nie da si\u0119 nauczy\u0107 z dnia na dzie\u0144, kt\u00f3ra zajmuje kilka lat, \u017ceby j\u0105 zdoby\u0107, pozna\u0107 \u015brodowisko. I to sprawia, \u017ce my mo\u017cemy wchodzi\u0107 na globalny rynek bez \u017cadnych kompleks\u00f3w, \u017ce OK, jest firma, kt\u00f3ra te\u017c si\u0119 nazywa Escola, jest szwajcarsk\u0105 firm\u0105 i oni te\u017c zajmuj\u0105 si\u0119 rozwi\u0105zaniami edukacyjnymi. S\u0105 troch\u0119 mniejsz\u0105 firm\u0105 od nas. Z reszt\u0105 obserwowa\u0142em, jak ich przerastali\u015bmy. To oni koncentruj\u0105 si\u0119 na \u015brodowisku tych Niemiec, niemieckoj\u0119zycznych rozwi\u0105za\u0144 bardzo specjalistycznych, a my koncentrujemy si\u0119 na angloj\u0119zycznych rozwi\u0105zaniach, kt\u00f3rych jest troszeczk\u0119 wi\u0119cej. To sprawia, \u017ce my mo\u017cemy bez kompleks\u00f3w wchodzi\u0107, przerasta\u0107 naszych koleg\u00f3w ze Szwajcarii. Zreszt\u0105 wsp\u00f3\u0142pracujemy z jedn\u0105 firm\u0105 w Szwajcarii, kt\u00f3ra robi oprogramowanie dla FIFA, UEFA. Wszystkich w\u0142a\u015bciwie tych organizacji zwi\u0105zanych z koszyk\u00f3wk\u0105, rugby itd. Jest to bardzo udana wsp\u00f3\u0142praca. Oni oczywi\u015bcie maj\u0105 na to odpowiedni\u0105 mar\u017c\u0119 za to, \u017ce tworz\u0105 tam design i wymy\u015blaj\u0105 koncepcje bardzo z\u0142o\u017cone dla tych federacji. My jeste\u015bmy ich informatycznym ramieniem, wi\u0119c te\u017c z czasem weszli\u015bmy w takie bliskie relacje i uk\u0142ady, bo pokazali\u015bmy, \u017ce dowozimy. To jest takie s\u0142owo, kt\u00f3re u mnie w firmie jest nadu\u017cywane, bo jest takie slangowe troch\u0119.<\/p><p>Co znaczy dowozimy? Ale w praktyce jak si\u0119 nad tym zastanawia\u0142em, to chodzi o to, \u017ce cz\u0119sto robimy co\u015b, co nawet niekoniecznie nam si\u0119 bezpo\u015brednio op\u0142aca, \u017ce ju\u017c np. jeste\u015bmy poza bud\u017cetem w projekcie, ale mimo wszystko chcemy usatysfakcjonowa\u0107 klienta. I to wcale nie jest powszechne podej\u015bcie. W IT teraz w dostarczaniu oprogramowania dominuje podej\u015bcie time-material, rozliczamy si\u0119 za godziny programist\u00f3w, a najch\u0119tniej wi\u0119kszo\u015b\u0107 tych du\u017cych firm informatycznych polskich szczeg\u00f3lnie oferuje co\u015b, co jest najmniejszym ryzykiem i najprostszym rodzajem us\u0142ugi, czyli dostarczymy Ci programist\u00f3w. Takie firmy jak C, 7N to w\u0142a\u015bciwie dostarczaj\u0105 g\u0142\u00f3wnie, to s\u0105 tzw. kontraktownie, kt\u00f3re dostarczaj\u0105 g\u0142\u00f3wnie programist\u00f3w z jak\u0105\u015b tam mar\u017c\u0105 kilkunastu do ma\u0142ych kilkudziesi\u0119ciu procent. Nie znaj\u0105 ich w\u0142a\u015bciwie, tylko zajmuj\u0105 si\u0119 tym, \u017ceby ich zrekrutowa\u0107 i umie\u015bci\u0107 na projekcie. To jest du\u017ca warto\u015b\u0107 w takim sensie, \u017ce zapewniaj\u0105 ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 pracy tym programistom i dlatego oni chc\u0105 cz\u0119sto by\u0107 w takiej kontraktowni, dlatego \u017ce je\u017celi jeden projekt si\u0119 sko\u0144czy, to zostan\u0105 przerzuceni do drugiego firmy z drugiej strony, kt\u00f3re zlecaj\u0105 takie us\u0142ugi, no to chc\u0105 mie\u0107 skalowalno\u015b\u0107, teraz potrzebuj\u0105 dodatkowych 20 programist\u00f3w, to ta firma nam ich dostarczy.<\/p><p>Natomiast Escola nigdy nie mia\u0142a wizji na bycie tak\u0105 firm\u0105. Raczej chcemy by\u0107 firm\u0105, kt\u00f3ra dostarcza rozwi\u0105zania &#8211; solutions, czyli aplikacj\u0119, kt\u00f3ra ma usprawni\u0107 zarz\u0105dzanie uczelni\u0105. Aplikacja, kt\u00f3ra ma sprawi\u0107, \u017ce mo\u017cesz \u0142atwo obs\u0142u\u017cy\u0107 event, jakie\u015b wydarzenie, aplikacj\u0119, kt\u00f3ra ma sprawi\u0107, \u017ce mo\u017cesz zwi\u0119kszy\u0107 lojalno\u015b\u0107 i zwi\u0119kszy\u0107 sprzeda\u017c w swoim sklepie. Aplikacj\u0119, kt\u00f3ra b\u0119dzie np. cyfrow\u0105 kart\u0105 twojego czworonoga, kota czy psa itd. I to oczywi\u015bcie oznacza du\u017co wi\u0119ksze ryzyko, \u017ce si\u0119 to nie powiedzie, ale du\u017co wi\u0119ksz\u0105 mar\u017c\u0119 w przypadku, je\u015bli si\u0119 to powiedzie, bo dostarczamy Ci wi\u0119cej ni\u017c programist\u00f3w, kt\u00f3rych Ty musisz pokierowa\u0107. My nimi pokierujemy. Cz\u0119sto nawet pomo\u017cemy klientowi partnera w wymy\u015bleniu tego pomys\u0142u. I tak w wielu obszarach mamy tak\u0105 swoj\u0105 specjalizacj\u0119. Mamy, wiedz\u0105c jakie wdro\u017cyli\u015bmy aplikacje, mo\u017cemy troch\u0119 tej wiedzy zaci\u0105gn\u0105\u0107 i zaimportowa\u0107 do kolejnego projektu.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Chcia\u0142bym Ci\u0119 jeszcze podpyta\u0107 o programist\u00f3w. Jaki stack technologiczny jest obecnie najbardziej po\u017c\u0105dany u Mobile Developer\u00f3w i od razu chcia\u0142bym Ci\u0119 te\u017c podpyta\u0107, czy dostrzegasz przez Mobile Developer\u00f3w jakie\u015b dysproporcje pomi\u0119dzy dost\u0119pno\u015bci\u0105 Android Developer\u00f3w i iOS?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>Mo\u017ce zaczn\u0119 od drugiego pytania. Kodowanie w Androidzie opiera si\u0119 nadal o Jav\u0119. Java to jest powszechnie u\u017cywany j\u0119zyk, chyba z 40% ca\u0142ego oprogramowania na \u015bwiecie to Java, wi\u0119c jest \u0142atwiej si\u0119 przerzuci\u0107 z Javy na Androida. Ni\u017c zosta\u0107 iOS Developerem, bo z kolei iOS bazuje na C#. Czyli upraszczam oczywi\u015bcie, ale t\u0142umacz\u0119 sk\u0105d jest wi\u0119ksza szansa na zostanie Android Developerem, czy wi\u0119ksza mo\u017cliwo\u015b\u0107 zrekrutowania. Te\u017c wielu Android Developer\u00f3w ma pewn\u0105 uniwersalno\u015b\u0107 w sobie, czyli potrafi napisa\u0107 kod w Javie i i jednocze\u015bnie w Kotlinie, bo teraz jest obowi\u0105zuj\u0105cym j\u0119zykiem Kotlin. Natomiast bardzo ma\u0142o mam ludzi, kt\u00f3rzy na co dzie\u0144 pisz\u0105 w C#, jest to j\u0119zyk wykorzystywany troch\u0119 w grach, natomiast du\u017co mniej popularny, do takiego powszechnego zastosowania. I jego nast\u0119pc\u0105 jest Swift, kt\u00f3ry jest jak to Apple m\u00f3wi j\u0119zykiem samym w sobie. Na taki przynajmniej go kreuj\u0105. I dlatego faktycznie uwa\u017cam, \u017ce dla programisty iOS jest to bardziej hermetyczny j\u0119zyk, kt\u00f3ry te\u017c wymaga oczywi\u015bcie specjalnego sprz\u0119tu, poniewa\u017c napisanie aplikacji na Androidzie mo\u017ce by\u0107, na PC mo\u017ce by\u0107 na Macintoshu. Natomiast napisanie aplikacji dla Apple oczywi\u015bcie mo\u017ce by\u0107 tylko na Macintoshu.<\/p><p>Tak, wi\u0119c jest to takie dodatkowe utrudnienie sprz\u0119towe, kt\u00f3re oczywi\u015bcie nabija sprzeda\u017c. I oczywi\u015bcie mo\u017ce by\u0107 testowane tylko na iPhone. I to sprawia, \u017ce je\u017celi przez wiele lat zajmujesz si\u0119 tego rodzaju j\u0119zykiem, to prawdopodobnie wejdziesz hermetycznie, w te rozwi\u0105zania, w to \u015brodowisko. I to daje ci troch\u0119 mniejsz\u0105 elastyczno\u015b\u0107, ale te\u017c sprawia, \u017ce cho\u0107by ze wzgl\u0119du na koszt sprz\u0119tu najnowszy MacBook z jakimi\u015b tam 32 GB RAMu, je\u015bli chcesz tam wsadzi\u0107, a tyle wypada\u0142oby mie\u0107 jako deweloper, to wchodzimy w kwoty kilkunastu tysi\u0119cy z\u0142otych netto. Wi\u0119c to nie jest tani sprz\u0119t. Do tego do\u0142o\u017cysz iPhone i nagle mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce wyda\u0142e\u015b 20 tysi\u0119cy na sam sprz\u0119t, kt\u00f3ry co dwa lata musisz wymienia\u0107, poniewa\u017c nie mo\u017cesz testowa\u0107 na nie najnowszych iPhone&#8217;ach. Tak wi\u0119c to jest te\u017c dodatkowo jakie\u015b ma\u0142e ograniczenie, kt\u00f3re wp\u0142ywa na to, \u017ce koszty developmentu aplikacji iOS zazwyczaj s\u0105 odrobin\u0119 dro\u017csze. Z naszej perspektywy.<\/p><p>Natomiast, co chc\u0119 powiedzie\u0107 o tych j\u0119zykach, czyli Kotlin dla Androida i Swift dla iOS, to one coraz bardziej si\u0119 do ciebie upodabniaj\u0105. To jest takie zabawne, \u017ce te\u017c jak<\/p><p>popatrzymy na kolejne ods\u0142ony w naszych telefonach, je\u017celi korzystamy z iPhone,<\/p><p>teraz mamy iOS 16, to nagle Apple odkry\u0142o, \u017ce mo\u017cna mie\u0107 customowe ten home screen i \u017ce b\u0119dzie mo\u017cna mie\u0107 kilka ekran\u00f3w i zmienia\u0107 ikonki. To jest prawdziwa rewolucja dla Apple&#8217;a, kt\u00f3ry jest bardzo hermetyczny. A w Androidzie to mamy od wielu wersji. To nie jest nic nowego. I podobnie Android teraz ko\u0144czy prace nad tym, \u017ceby mo\u017cna by\u0142o przenosi\u0107 mi\u0119dzy r\u00f3\u017cnymi ekranami na tabletach czy telefonie, mi\u0119dzy komputerami. I troch\u0119 si\u0119 z tym m\u0119czy, bo nie ma tej hermetyczno\u015b\u0107.<\/p><p>Ale te\u017c za chwil\u0119 wejdzie ta funkcjonalno\u015b\u0107, kt\u00f3ra od paru wersji jest na iOS i oni od siebie w taki bardzo tw\u00f3rczy spos\u00f3b podkradaj\u0105 i tak\u017ce spos\u00f3b tego, w jaki spos\u00f3b si\u0119 koduje na obu tych j\u0119zykach jest coraz bardziej podobny, jest bardzo obiektowy, jest taki w\u0142a\u015bnie relatywnie uproszczony. M\u00f3wi\u0119 relatywnie uproszczony w takim sensie, \u017ce jest du\u017co gotowych bibliotek i my\u015bl\u0119, \u017ce pytanie, kt\u00f3re zadaj\u0105 sobie nasi s\u0142uchacze, to jest. No ale przecie\u017c, Krzysztofie, jest Flutter, s\u0105 r\u00f3\u017cne j\u0119zyki, takie jak Native, kt\u00f3re sprawiaj\u0105, \u017ce jednym j\u0119zykiem obs\u0142ugujemy dwie platformy i jest to racja. Te j\u0119zyki si\u0119 bardzo rozwijaj\u0105.<\/p><p>Ja od 2017 roku, jak si\u0119 zajmuj\u0119 aplikacjami mobilnymi, obserwowa\u0142em r\u00f3\u017cne wzloty i upadki. Niekt\u00f3re z tych j\u0119zyk\u00f3w ju\u017c le\u017c\u0105 na cmentarzu i nikt ich nie u\u017cywa, a aplikacje napisane w nich s\u0105 w tej chwili przepisywane. I faktycznie, my te\u017c piszemy aplikacje w tych j\u0119zykach. Szczeg\u00f3lnie uwa\u017camy, \u017ce React Native jest tutaj bardzo dobrym j\u0119zykiem skutecznym. Natomiast one nigdy nie zast\u0105pi\u0105 j\u0119zyk\u00f3w natywnych, je\u015bli chodzi o taki odbi\u00f3r. Takie do\u015bwiadczenie u\u017cytkownika, ten tzw. UI\/UX. Nie ma te\u017c bardzo du\u017co gotowych bibliotek. Jest ich coraz wi\u0119cej, ale one zawsze b\u0119d\u0105 dopiero \u015bledzi\u0107, dopiero nast\u0119powa\u0107 po. I po to iOS jest rozwijany przez Apple i po to Kotlin jest rozwijany przez Googla, \u017ceby zawsze najnowsze biblioteki by\u0142y tylko w j\u0119zykach natywnych. I to jest ogromna przewaga dla bezpiecze\u0144stwa, dla szybko\u015bci dzia\u0142ania aplikacji, dla do\u015bwiadczenia u\u017cytkownika. Dlatego nadal 80% aplikacji jakie tworzy Escola jest tworzone w j\u0119zykach natywnych.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Du\u017co rozmawiamy teraz o technologiach i chcia\u0142bym podpyta\u0107 w jaki spos\u00f3b uwa\u017casz za najbardziej skuteczny, je\u017celi chodzi o weryfikacj\u0119 kompetencji technicznych u programist\u00f3w?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>Jest kilka metod, ale masz pewnie swoj\u0105 ulubion\u0105. Moj\u0105 ulubion\u0105 metod\u0105 weryfikacji jest rozmowa. Bo najprostszy przyk\u0142ad Ci podam. Pytasz developera o to, w jaki spos\u00f3b dbasz o bezpiecze\u0144stwo aplikacji. Ka\u017cdy niedo\u015bwiadczony developer, kt\u00f3ry robi\u0142 to albo samodzielnie, albo niewiele mia\u0142 do czynienia, nie dba o bezpiecze\u0144stwo aplikacji w \u017caden spos\u00f3b, bo nigdy nie mia\u0142 do czynienia z du\u017c\u0105 skal\u0105 aplikacji, z du\u017c\u0105 z\u0142o\u017cono\u015bci\u0105, z wieloma integracjami, wi\u0119c nie musia\u0142 nigdy o to dba\u0107. Je\u017celi za\u015b robi\u0142 aplikacj\u0119 du\u017cej skali, kt\u00f3ra mia\u0142a wiele integracji, musia\u0142y zrobi\u0107 r\u00f3\u017cne bramki, r\u00f3\u017cne sposoby uwiarygodnienia,<\/p><p>klucze publiczne, klucze prywatne &#8211; opowie ci o tym du\u017co. I to jest, oczywi\u015bcie mo\u017cesz na kartce kaza\u0107 komu\u015b co\u015b zakodowa\u0107 i to poka\u017ce Ci szybko\u015b\u0107 developmentu. Bardzo cz\u0119sto na kartce czy na komputerze rozwi\u0105za\u0107 jakie\u015b zadanie, kt\u00f3re poka\u017ce Ci, czy kto\u015b szybko rozwi\u0105za\u0142 jakie\u015b zadanie, czy umie korzysta\u0107 z tutoriali. To te\u017c jest wa\u017cna kompetencja. Natomiast moim zdaniem najlepiej jest zada\u0107 takie pytania, kt\u00f3re od razu wskazuj\u0105, czy kto\u015b mierzy\u0142 si\u0119 z trudnymi problemami, takimi jak Continuous Development, Continuous Integration. Je\u017celi kto\u015b w \u017cyciu nie mia\u0142 z tym do czynienia, to niestety mo\u017ce by\u0107 co najwy\u017cej bardzo szybkim developerem, ale nie rozwi\u0105zuj\u0105cym z\u0142o\u017conych problem\u00f3w. Je\u017celi umie o tym opowiedzie\u0107, to znaczy, \u017ce pewnie mia\u0142 z tym do czynienia, bo ci\u0119\u017cko jest to z ksi\u0105\u017cek wyczyta\u0107 albo czu\u0107 od razu czy kto\u015b odpowiada z ksi\u0105\u017cek czy nie. A je\u017celi nawet odpowiada dobrze z ksi\u0105\u017cek, to znaczy, \u017ce te\u017c rozumie i to daje nadziej\u0119. Tak? Wi\u0119c uwa\u017cam, \u017ce trafnie dobrany zestaw pyta\u0144, kt\u00f3re maj\u0105 nasi szefowie technologii, jest wystarczaj\u0105cym sposobem weryfikacji. My niestety nie zadajemy zada\u0144 domowych, nie dajemy te\u017c test\u00f3w kompetencyjnych. My\u015bl\u0119, \u017ce jak firma rekrutuje, bardzo du\u017co os\u00f3b ma faktycznie szeroki lejek rekrutacji, to testy kompetencyjne s\u0105 \u015bwietnym pomys\u0142em. Natomiast my bardzo mocno selekcjonujemy kandydat\u00f3w ju\u017c na pierwszym etapie, czyli patrz\u0105c na ich do\u015bwiadczenie, na ich CV, patrz\u0105c czy zg\u0142aszaj\u0105 si\u0119 do nas.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Chcia\u0142bym Ci\u0119 jeszcze podpyta\u0107 odno\u015bnie aplikacji. Bo wed\u0142ug raportu Digital 2022, ka\u017cdego dnia sp\u0119dzamy \u015brednio prawie 5 godzin w naszych smartfonach. 92,5% tego czasu po\u015bwi\u0119camy na korzystanie z aplikacji mobilnych. Na przyk\u0142adzie TikToka lub Instagrama widzimy, jak rozwi\u0105zania w stylu endless scrolling wp\u0142ywaj\u0105 na to, jak d\u0142ugo jeste\u015bmy w danej aplikacji. Czy znasz jakie\u015b inne techniki zatrzymuj\u0105ce u\u017cytkownik\u00f3w w aplikacji?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>Mo\u017ce odpowiem dwie rzeczy. Pierwsza rzecz, je\u015bli chodzi o ten czas sp\u0119dzony w aplikacjach, to ja czytam te raporty co roku i one co roku pokazuj\u0105 wy\u017csz\u0105 liczb\u0119. W pandemii to ju\u017c w og\u00f3le by\u0142o co\u015b niesamowitego. Ka\u017cdy z nas niech spojrzy, zrobi rachunek sumienia i zastanowi si\u0119, ile korzysta\u0142 z telefonu w czasie pandemii i na co. I warto sobie zada\u0107 pytanie czy ten czas sp\u0119dzony w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych jest dla nas warto\u015bciowy, bo mo\u017ce by\u0107 warto\u015bciowy, je\u017celi odpowiednio ustawimy sobie kogo obserwujemy. Je\u017celi to b\u0119d\u0105 osoby, kt\u00f3re warto\u015bciowe tre\u015bci nam dostarczaj\u0105 i w przyst\u0119pny spos\u00f3b. S\u0105 osoby, kt\u00f3re ja obserwuj\u0119, np. Artur Kurasi\u0144ski, Bartek Pucek, kt\u00f3re z przyjemno\u015bci\u0105 subskrybuj\u0119 i p\u0142ac\u0119 im te\u017c za tre\u015bci p\u0142atne jak maj\u0105 newslettera i na pewno bym ich nie odkry\u0142,<\/p><p>czy Micha\u0142 Szafra\u0144ski, gdyby nie to, \u017ce w\u0142a\u015bnie byli aktywni na mediach spo\u0142eczno\u015bciowych.<\/p><p>Natomiast bardzo cz\u0119sto sp\u0119dzamy w tych aplikacjach, czas, kt\u00f3ry trudno uzna\u0107 za jako\u015bciowy, a co wi\u0119cej jest wyj\u0105tkowo m\u0119cz\u0105cy dla naszego m\u00f3zgu. Tzn. Przyswajamy scrolluj\u0105c ogromne ilo\u015bci informacji, kt\u00f3re nie zawsze s\u0105 nam potrzebne. Ja mam na Facebooku bodaj\u017ce 4 tysi\u0105ce znajomych.<\/p><p>Jakbym mia\u0142 wiedzie\u0107, gdzie kto teraz by\u0142 na wakacjach przez te wakacje, to w\u0142a\u015bciwie nic innego chyba bym nie m\u00f3g\u0142 robi\u0107, tylko patrzy\u0142, gdzie kto by\u0142 na wakacjach. Przy 4 tysi\u0105ca os\u00f3b, 10 os\u00f3b dziennie ma<\/p><p>urodziny, wi\u0119c m\u00f3g\u0142bym sk\u0142ada\u0107 wszystkim \u017cyczenia itd. Jeste\u015bmy w stanie mie\u0107 g\u0142\u0119bsz\u0105 relacj\u0119 blisk\u0105 wed\u0142ug teorii naukowej ze 150 osobami. I pewnie ka\u017cdy z nas si\u0119 zastanowi\u0142, to licz\u0105c rodzin\u0119, znajomych, w\u0142a\u015bnie tyle os\u00f3b, ile liczy du\u017ce wesele to b\u0119dzie gdzie\u015b ze 150 os\u00f3b. I tyle. I po prostu na wi\u0119cej nie mamy czasu, je\u017celi chcemy, \u017ceby to by\u0142a taka warto\u015bciowa relacja. Dlatego ja napisa\u0142em taki kurs nazywa si\u0119 Cyfrowy Dobrostan, cyfrowydobrostan.pl wraz z Kamilem \u015aliwowskim, kt\u00f3ry jest ekspertem w tym zakresie. I przeciwnie. Jak mnie pytasz o to czy znam techniki jak zrobi\u0107 endless scroll i inne. Oczywi\u015bcie, \u017ce znam, ale nie chc\u0119 ich pokazywa\u0107. Nie chc\u0119 ich instalowa\u0107.<\/p><p>Chc\u0119, nauczy\u0107 ludzi, jak si\u0119 przed nimi broni\u0107. Bo zapewniam was i s\u0142uchaczy, \u017ce najlepsi specjali\u015bci od sztucznej inteligencji, niestety, ale zajmuj\u0105 si\u0119 niekoniecznie tym, jak znale\u017a\u0107 lekarstwo na raka, jak sprawi\u0107, \u017ceby walczy\u0107 z zatruciem naszej planety, tylko zajmuj\u0105 si\u0119 tym, jak sprawi\u0107, \u017ceby wi\u0119cej czasu ludzie sp\u0119dzali na Instagramie, TikToku i Facebooku. Tych dw\u00f3ch jest tego \u015bwietnym przyk\u0142adem, bo to jest akurat appka w\u0142a\u015bciwie oparta g\u0142\u00f3wnie o AI. \u017beby profilowa\u0107 nasz\u0105 uwag\u0119. I jest skuteczny bardzo.<\/p><p>Skuteczniejszy ni\u017c hashtagi na Instagramie i inne rzeczy. I w tym kursie my opisujemy jak w\u0142a\u015bnie wy\u0142\u0105czy\u0107 sobie te wszystkie rzeczy, bo wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich jest wy\u0142\u0105czalna. Jest to oczywi\u015bcie poukrywane bardzo mocno przez Facebooka i TikToka. Jak wy\u0142\u0105czy\u0107 cho\u0107by Auto-play?&nbsp; Prawie wszystkie te aplikacje spo\u0142eczno\u015bciowe YouTube, Facebook, Netflix. Jak sko\u0144czy si\u0119 jeden odcinek to sam si\u0119 klika kolejny. Nic nie musimy klika\u0107, jakie to jest wygodne, prawda? I ko\u0144czymy potem na ogl\u0105daniu durnowatych filmik\u00f3w na pionowym ekranie i po pi\u0119tnastu minutach zastanawiamy si\u0119 co ja w\u0142a\u015bciwie z tego wyci\u0105gn\u0105\u0142em dla siebie? Zm\u0119czenie. Ogrom informacji.<\/p><p>Widzia\u0142em jak kto\u015b superszybko uk\u0142ada ceg\u0142y, jak kto\u015b \u015bwietnie wylewa wod\u0119, kto\u015b pi\u0119knie skacze. Osoby, kt\u00f3rych w og\u00f3le nie znam, nie maj\u0105 dla mnie znaczenia. To by\u0142o bardzo ciekawe i zachwycaj\u0105ce przez t\u0119 kr\u00f3tk\u0105 chwil\u0119, ale czy ma jaki\u015b wp\u0142yw na moje \u017cycie? Tak, takie ma, \u017ce jeste\u015b bardzo zm\u0119czony, a przy okazji zobaczy\u0142e\u015b reklam\u0119 nowego T-shirtu, nowych but\u00f3w albo nowego motocykla. To, co Ci\u0119 akurat interesuje, o to ci ludzie \u015bwietnie zadbali. I uwa\u017cam, \u017ce trzeba si\u0119 nie da\u0107. S\u0105 do tego ju\u017c znane rozwi\u0105zania. Uwa\u017cam, \u017ce to w szkole powinno by\u0107 nauczane w ramach edukacji medialnej. I w\u0142a\u015bnie, \u017ce istnieje przedmiot jak historia i tera\u017aniejszo\u015b\u0107, to w tej cz\u0119\u015bci tera\u017aniejszo\u015b\u0107 powinno by\u0107 o tym, jak si\u0119 w\u0142a\u015bnie ustrzec przed nadmiernym korzystaniem z social medi\u00f3w. Bo to jest jedno z najwi\u0119kszych zagro\u017ce\u0144 dla m\u0142odych ludzi. Czyli jak wy\u0142\u0105czy\u0107 auto-play, jak skasowa\u0107 continue scroll. Jak od obserwowa\u0107 ludzi skutecznie, bo oczywi\u015bcie wielu z nas dochodzi w kt\u00f3rym\u015b momencie do tego wniosku musz\u0119, musz\u0119 odinstalowa\u0107 Facebooka. Natomiast wi\u0119kszo\u015b\u0107 po odinstalowaniu, po 20 dniach wraca.<\/p><p>I tu Was zaskocz\u0119 Facebook dalej Was pami\u0119ta i wcale nie kasuje Waszego konta, tylko pozwala wam magicznie przywr\u00f3ci\u0107 wszystko do 30 dni i ludzie kasuj\u0105, potem wracaj\u0105, bo faktycznie to jest jak rzucenie papieros\u00f3w czy alkoholu z dnia na dzie\u0144. To jest bardzo bolesny proces. Nagle mamy bardzo du\u017co wolnego czasu i troch\u0119 nie wiemy co z nim zrobi\u0107. Nie wiadomo co zrobi\u0107 w poczekalni do dentysty, nie. Jak nie scrollowa\u0107, to co? No wi\u0119c to jest trudna droga. Ja sam j\u0105 przechodz\u0119, mam poustawiane r\u00f3\u017cne limity na aplikacje, staram si\u0119 raczej s\u0142ucha\u0107 podcast\u00f3w. Jak ju\u017c jestem w poczekalni do dentysty, to zamiast scrollowa\u0107 to wol\u0119 pos\u0142ucha\u0107 czego\u015b, co ze mn\u0105 zostanie na d\u0142u\u017cej, czy rozrywkowego, bo lubi\u0119 sobie s\u0142ucha\u0107 jakie\u015b audycji podr\u00f3\u017cniczych czy g\u00f3rskich, czy czego\u015b co jest dla mnie ciekawe z zakresu rozwoju zawodowego, ni\u017c koniecznie wiedzie\u0107, \u017ce kole\u017canka, z kt\u00f3r\u0105 studiowa\u0142em i 10 lat jej nie widzia\u0142em, by\u0142a na wakacjach we W\u0142oszech i w\u0142a\u015bnie pokazuje swoje nogi na basenie.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Wspomnia\u0142e\u015b troch\u0119 o sztucznej inteligencji i chcia\u0142bym Ci\u0119 podpyta\u0107 jaki wp\u0142yw na rozw\u00f3j aplikacji mobilnych ma ta sztuczna inteligencja i jaki b\u0119dzie mia\u0142a wp\u0142yw w przysz\u0142o\u015bci? Jak uwa\u017casz?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>Znaczy powiem mo\u017ce tak, \u017ce to co si\u0119 dzieje w tej chwili w sztucznej inteligencji to jest co\u015b niesamowitego dla mnie, w sensie mnie jako osob\u0119, kt\u00f3ra troch\u0119 si\u0119 tym zajmuje naukowo.<\/p><p>Jestem kierownikiem w dw\u00f3ch projektach jedna z aplikacji, ma za zadanie zindywidualizowa\u0107 nasz\u0105 nauk\u0119 angielskiego. W tej chwili, je\u017celi we\u017amiemy typowe aplikacje typu Duolingo czy Busuu to pozostanie to powiedzenie &#8222;jak na sznurku&#8221; przez ci\u0105g lekcji i nauczymy si\u0119 okre\u015blonego zestawu s\u0142\u00f3wek. Natomiast mnie w Duolingo irytuje, jak musz\u0119 uczy\u0107 si\u0119 s\u0142\u00f3wek typu jaka\u015b tam ostrza\u0142ka do paznokci, czy jakie\u015b takie zwi\u0105zane z kategori\u0105 beauty, bo pewnie nie u\u017cyj\u0119 tych s\u0142\u00f3w, bo mnie to nie interesuje, a bardzo lubi\u0119 w\u0142a\u015bnie te zwi\u0105zane z zamawianiem, ze zwrotami, z podr\u00f3\u017cami, z rzeczywisto\u015bci\u0105 internetow\u0105. Czyli ka\u017cdy ma jednak swoje potrzeby j\u0119zykowe i ta aplikacja Miami English w sytuacji gry, bo jest to gra fabularna w \u015bwiecie a&#8217;la cyber punkowym, ale na drugim tle dzieje si\u0119 to, \u017ce j\u0119zyk jest indywidualnie dopasowany do naszych potrzeb. Je\u017celi jestem informatykiem, potrzebuj\u0119 innego zestawu s\u0142\u00f3wek, je\u017celi jestem stolarzem, potrzebuj\u0119 innego zestawu. Jestem podr\u00f3\u017cnikiem, potrzebuj\u0119 by\u0107 mo\u017ce<\/p><p>innego zestawu s\u0142\u00f3w i da si\u0119 to poprzez algorytmy uczenia maszynowego dobra\u0107 do indywidualnej \u015bcie\u017cki. Druga aplikacja Pomelody jest jeszcze bardziej z\u0142o\u017cona, poniewa\u017c ogromnym problemem teraz jest spektrum autyzmu u dzieci. Co dziesi\u0105te dziecko ma autyzm w tej chwili i mo\u017cemy wcze\u015bniej je wykrywaj\u0105c troch\u0119 pom\u00f3c tym dzieciom. Natomiast najwcze\u015bniej mo\u017cna wykrywa\u0107 autyzm w czwartym roku \u017cycia za pomoc\u0105 metod takich klinicznych. Natomiast wielu u\u017cytkownik\u00f3w tej aplikacji to jest aplikacja muzyczna. Raportuje, \u017ce widzi po reakcjach swoich dzieci, czy to dziecko ma spektrum autyzmu. I postanowili\u015bmy zrobi\u0107 badania, kt\u00f3re pozwol\u0105 korelowa\u0107 to poprzez wykorzystanie odpowiedniej mimiki reakcji na d\u017awi\u0119ki tych dzieci. Niezwykle trudne zadanie, poniewa\u017c \u017ceby by\u0142o skuteczne to potrzebujemy bardzo du\u017cej baterii danych, dzi\u0119ki kt\u00f3rej ju\u017c wiemy, \u017ce maj\u0105 spektrum autyzmu i jakby wcze\u015bnie zdiagnozowane. Wi\u0119c idealnie by\u0142oby mie\u0107 dost\u0119p do takiego TikToka czy Facebooka, gdzie kto\u015b samodzielnie wrzuca pe\u0142no filmik\u00f3w i jak dziecko ma ju\u017c 12 lat, to my widzimy, \u017ce ono ju\u017c w wieku dw\u00f3ch lat mia\u0142o pewne zachowania, kt\u00f3re koreluj\u0105 ze spektrum autyzmu i mogliby\u015bmy to wcze\u015bniej wykry\u0107.<\/p><p>Dlatego te platformy spo\u0142eczno\u015bciowe tak skutecznie rozwijaj\u0105, bo my jeste\u015bmy w stanie w czasie ogl\u0105da\u0107 ogromne baterie danych. I w tej chwili, je\u017celi chodzi o. Sztuczn\u0105 inteligencj\u0119. To jest po prostu prawdziwy wy\u015bcig zbroje\u0144. To co pokazuje projekt Daly od Googla chyba to jest to, \u017ce jeste\u015bmy w stanie robi\u0107 niesamowite rzeczy, ale te\u017c, \u017ce to wymaga gigantycznej mocy obliczeniowej.<\/p><p>I to s\u0105. Czasami operacja jedna, \u017ceby zbudowa\u0107 model. Sztuczna inteligencja polega na tym, \u017ce program sam si\u0119 pisze tak, \u017ce ju\u017c nie pisze go cz\u0142owiek, tylko de facto w wyniku operacji statystycznych komputer sam rozpoznaje pewne schematy. Przy samodzielnych samochodach autonomicznych to wida\u0107, \u017ce one po prostu je\u017cd\u017c\u0105c ucz\u0105 si\u0119, gdzie jest znak, gdzie jest droga, gdzie jest jakie\u015b zagro\u017cenie, gdzie kto\u015b<\/p><p>wyskakuje na ulic\u0119 w spos\u00f3b niespodziewany. I dlatego autonomiczne samochody maj\u0105 ogromne problemy w takich niestandardowych sytuacjach, w kt\u00f3rych cz\u0142owiek wybieg\u0142 nagle na ulic\u0119 albo ju\u017c ma wybiec i ty gdzie\u015b k\u0105tem oka to widzisz, jeste\u015b w stanie zareagowa\u0107. Tesla si\u0119 tego uczy, ale jeszcze nadal cz\u0142owiek czasami mo\u017ce by\u0107 momentami skuteczniejszy i mo\u017ce za to wzi\u0105\u0107 odpowiedzialno\u015b\u0107.<\/p><p>I wracaj\u0105c do tego, to zdarzaj\u0105 si\u0119 ju\u017c w tej chwili modele, kt\u00f3rych samo zbudowanie ze wzgl\u0119du na ilo\u015b\u0107 danych, na miliardy danych kosztuje kilka milion\u00f3w dolar\u00f3w.<\/p><p>Moc obliczeniowa i ciep\u0142o wytworzone, pr\u0105d zu\u017cyty przez te maszyny na zbudowanie jednego modelu. Czyli de facto napisanie jednego programu, czyli maszyny pisz\u0105ce jaki\u015b program. Tyle to kosztuje i na to sta\u0107 naprawd\u0119 takie firmy jak Google czy chi\u0144skie korporacje. Oczywi\u015bcie naukowo mo\u017cna sobie tam r\u00f3\u017cne modele tworzy\u0107 i si\u0119 zastanawia\u0107 i one s\u0105 ju\u017c ca\u0142kiem nie\u017ale opisane, de facto od lat 70-80 jest ju\u017c sporo modeli opisanych, natomiast teraz, \u017ceby je uruchomi\u0107, oczywi\u015bcie mo\u017cna zostawi\u0107 tam MacBooka czy peceta na ca\u0142\u0105 noc i on co\u015b tam zbuduje, jaki\u015b model, ale \u017ceby naprawd\u0119 przetworzy\u0107 gigantyczn\u0105 liczb\u0119 danych id\u0105c\u0105 w miliardy i to np. danych z kamer 4K, gdzie to de facto musi by\u0107 przetwarzane odpowiednim silnikiem, ale to jest gigantyczna liczba danych, no to nie oszukujmy si\u0119, do tego potrzeba po prostu farmy komputer\u00f3w. W t\u0105 stron\u0119 to idzie. Tak si\u0119 spodziewam, \u017ce podobnie jak Web3 spodziewamy si\u0119, \u017ce b\u0119dzie to takie bardzo autonomiczne i jakie\u015b ciekawe rzeczy powstan\u0105 \u017cyczliwe dla ludzi, ale w praktyce jest to wykorzystywane g\u0142\u00f3wnie, \u017ceby zaprz\u0105ta\u0107 nasz\u0105 uwag\u0119, \u017ceby budowa\u0107 modele niekoniecznie zawsze dobre dla ludzko\u015bci. I po drugie niestety cz\u0119sto ci najwi\u0119ksi z tego najwi\u0119cej korzystaj\u0105.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Dobrze, Krzysztofie. Super! Bardzo dzi\u0119kujemy Ci za mega fajny i ciekawy wywiad. Czego Ci \u017cyczy\u0107 w najbli\u017cszym czasie?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>My\u015bl\u0119, \u017ce mogliby\u015bcie mi \u017cyczy\u0107, \u017ceby produkty, kt\u00f3re robi Escola, bo mamy w\u0142asny produkt e-learningowy i w\u0142asny produkt e-commerce, \u017ceby odnios\u0142y sukces i \u017ceby znalaz\u0142y du\u017co klient\u00f3w.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>I tego w\u0142a\u015bnie Ci \u017cyczymy. Trzymamy kciuki, oby si\u0119 uda\u0142o. Na pewno si\u0119 uda, bo z takim entuzjazmem, jaki masz w sobie, my\u015bl\u0119, \u017ce kolejny sukces jest pewny. Dzi\u0119kujemy.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>Dzi\u0119ki.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<div style=\"height:7px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"is-layout-flex wp-block-buttons\">\n<div class=\"wp-block-button\"><a class=\"wp-block-button__link\" href=\"https:\/\/www.facebook.com\/groups\/callfortech\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Do\u0142\u0105cz do grupy Call for Tech na Facebooku<\/a><\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Krzysztofie czy m\u00f3g\u0142by\u015b przedstawi\u0107 si\u0119 naszym s\u0142uchaczom i powiedzie\u0107, czym si\u0119 na co dzie\u0144 zajmujesz? &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":12242,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[26],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nexttechnology.io\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12238"}],"collection":[{"href":"https:\/\/nexttechnology.io\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nexttechnology.io\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nexttechnology.io\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nexttechnology.io\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12238"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/nexttechnology.io\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12238\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12679,"href":"https:\/\/nexttechnology.io\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12238\/revisions\/12679"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nexttechnology.io\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12242"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nexttechnology.io\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12238"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nexttechnology.io\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12238"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nexttechnology.io\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12238"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}